Home
Interviews
Over de auteur
Bestellen


D E _ O N E I N D I G E _ O O R L O G
d o o r _ S t a n _ v a n _ H o u c k e


Het is de onverwerkte geschiedenis waardoor “de staat Israel de macht heeft om de gehele wereld het zwijgen op te leggen en te verlammen omdat er een holocaust was,” aldus Nurit Peled. “De staat Israel heeft een machtiging gekregen om een hele bevolking te mishandelen omdat er anti-semitisme is. De staat Israel veroorzaakt een reële ramp – economisch, sociaal en menselijk voor zijn burgers en voor degenen over wie hij heerst en niemand durft het te stoppen omdat er ooit eens Hitler was. En al die tijd lijden de overlevenden van de holocaust aan de smaad van honger in de joodse democratie van Israel… ik wil een beroep op u doen om Israel te helpen zich van de schande te bevrijden. Om de wereld uit te leggen dat als het ‘t Israelische volk en het Palestijnse volk wil redden van een op handen zijnde holocaust die ons allen bedreigt het noodzakelijk is om de bezettingspolitiek te veroordelen, de heerschappij van de dood moet gestopt worden.” En de joods-Israelische journaliste Amira Hass wees erop dat “een ideologie die de wereld verdeelt in degenen die waardevoller zijn en degenen die minder waardevol zijn, in superieure en inferieure wezens niet de dimensies van de Duitse genocide [hoeft] te bereiken om fout te zijn.” Dit zijn stemmen uit Israel zelf, stemmen die nauwelijks gehoord worden in de Europese commerciële massamedia. Zoals gesteld: de Europeanen hebben gezien hun geschiedenis van eeuwenlang antisemitisme die de allereerste oorzaak is van de Israelische extremistische politiek, een morele verplichting om dat beleid te boycotten en niet te stimuleren uit een combinatie van eigenbelang en schuldgevoel. Schuld koopt men niet af door anderen te laten lijden. De Europeanen zullen onder ogen moeten zien dat “er geen symmetrie in dit conflict bestaat. Men moet dat zeggen. Ik ben daar diep van overtuigd,” verklaarde de Palestijnse intellectueel Edward Said in een interview met Haaretz Magazine. “Er is een schuldige partij en er zijn slachtoffers. De Palestijnen zijn de slachtoffers… Totdat de tijd aanbreekt dat Israel morele verantwoordelijkheid op zich neemt voor wat het gedaan heeft tegen de Palestijnse bevolking kan er geen eind komen aan het conflict… Wat op zijn allerminst noodzakelijk is, is de erkenning van de vernietiging van de Palestijnse samenleving, van de onteigening van het Palestijnse volk en de in beslagneming van hun land. En ook van de deprivatie en het lijden van de afgelopen vijf decennia… Ik geloof dat het conflict alleen kan eindigen als Israel de last van dit alles accepteert. Ik ben van mening dat er een poging gedaan moet worden om te zeggen ‘dit is wat er gebeurd is.’ Dit is het verhaal,” aldus Said. Europa zal daarbij moeten helpen door op zijn beurt zijn eigen misdaden te erkennen voor zijn eigen christelijke en koloniale verleden. Met de Nederlanders voorop die, ondanks hun borstgeroffel over tolerantie, in een land wonen waaruit procentueel veel meer joodse buren werden gedeporteerd naar de vernietigingskampen dan uit welk West- of Zuid-Europees land dan ook, procentueel bijna twee keer zoveel als uit het buurland België. Vanuit deze achtergrond laat ik in dit boek burgers aan het woord die een licht zijn in de duisternis, mensen voor wie ik een diep respect heb omdat ze de moed bezitten om trouw te blijven aan hun universele normen en waarden, aan de idealen van de Verlichting, beschaafde mensen die zich niet hebben laten vernietigen door politiek cynisme, mensen als Hajo Meijer, die Auschwitz overleefde en een mens bleef, het grootste compliment dat ik kan bedenken, Mohammed Zeidan die het recht trouw blijft, Norman Finkelstein die de werkelijkheid blijft analyseren, de kleine Kholoud Ajarma die de hoop levend houdt, Salman Abu Sitta die zijn hele leven lang het vernietigde verleden in kaart brengt, Eitan Bronstein die dapper de geschiedenis zichtbaar maakt, John Mearsheimer en Stephen Walt die het cynisme van de macht blootleggen, Rifat Odeh Kassis die voor de zwakten strijdt, Robert Fisk die telkens weer toont hoe de journalistiek de werkelijkheid wel degelijk kan beschrijven, de voormalige bewoners van het dorp Ma’lul die ondanks alles blijven strijden tegen het onrecht, de filmmaker Benny Brunner die met beelden de werkelijkheid onthult en zijn collega Hany Abu Assad die met beelden het gezicht van het onrecht toont, Idith Zertal die de macht van de gecultiveerde angst toont, Mohammed Jaradat wiens verzet een ode is aan het leven, Benjamin Beit-Hallahmi die weigert de immoraliteit te accepteren, en dan al die anderen die één ding gemeenschappelijk hebben: ze streven naar een fatsoenlijke wereld. En meer kan men van een mens niet verwachten.

Dan tenslotte nog dit: ben ik objectief? Nee, helemaal niet, ik ben als journalist en schrijver wel onafhankelijk, maar zeker niet objectief, net zomin als mijn ouders objectief waren toen het recht geschonden werd. Objectiviteit bestaat ook niet in onze wereld, het is een criterium dat gebruikt wordt door - opmerkelijk genoeg - propagandisten die zelf alles behalve objectief zijn. Objectiviteit is onmogelijk en dit is het meest helder verwoord door de Amerikaanse historicus Howard Zinn die schreef: “Vanaf het begin van mijn lesgeven en schrijven had ik geen illusies over ‘objectiviteit’ als dit betekent het vermijden van een standpunt. Ik wist dat een historicus (of een journalist, of een ieder die een verhaal vertelt) gedwongen was om uit een ontelbaar aantal feiten te kiezen, te kiezen wat te vermelden en wat weg te laten. En die keuze weerspiegelt onvermijdelijk, bewust of niet, de belangen van de historicus… Er bestaat niet zoiets als een puur feit, dat los staat van interpretatie. Achter elk feit dat aan de wereld wordt gepresenteerd – door een leraar, een schrijver, iedereen – schuilt een oordeel. Het oordeel dat is gemaakt is dat dit feit belangrijk is, en dat andere feiten niet belangrijk zijn en dus uit de presentatie worden weggelaten.” Ik heb gekozen om datgene te laten vertellen wat de westerse commerciële massamedia doorgaans verzwijgen omdat het niet past in de officiële consensus. Zondag 18 mei hoorde ik in de Amsterdamse Balie Inbar Michelzon spreken, die als hoofd van een militaire operatiekamer in de Gaza Strook had gediend en die in de onthullende documentaire To see if I’m smiling zich openlijk uitsprak tegen de morele corruptie van de bezetting. Tijdens het gesprek in de Balie vroeg ze zich enigszins wanhopig af of er sprake kon zijn van hoop. Kun je nog kinderen op aarde zetten, als je door zoveel institutioneel geweld omgeven bent? wilde ze weten. Ik stond op, prees haar voor haar moed om openlijk op te komen voor moraliteit, maar besefte tegelijkertijd dat dit niet echt een antwoord was. Het antwoord gaf dezelfde avond nog de Palestijns-Israelische acteur Mohammed Bakri in zijn film Since you left: “Er is hoop,” zei hij “omdat er hoop moet zijn. Er is geen andere keus.”

1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12