Home
Interviews
Over de auteur
Bestellen


D E _ O N E I N D I G E _ O O R L O G
d o o r _ S t a n _ v a n _ H o u c k e


De angst is ook een terugkerend thema in gesprekken met Palestijnse burgers. Al veertig jaar zwicht de gemeenschap onder een keiharde bezetting. Een bezetting betekent in de praktijk overal en altijd dagelijkse terreur, zoals iedereen weet wiens land ooit eens bezet is geweest. Die terreur manifesteert zich op elk niveau, dag en nacht, binnen en buiten. Angst vreet als een kanker niet alleen de geest aan, maar ook het lichaam. Angst zuigt alle energie weg en domineert het bewustzijn. De veel exactere Engelse taal kent een verschil tussen fear en anxiety, waarbij eerstgenoemde een tijdelijke reactie is op een duidelijk en actueel gevaar. Daarentegen is anxiety een permanente emotie, dat elke situatie kleurt, waardoor de wereld voortdurend als bedreigend wordt ervaren. Alle zintuigen worden er door beheerst, het voelen, ruiken, zien, het horen en zelfs de smaak verandert. Het zien van een auto is dat van de aanstormende dood, het geschreeuw van een spelend kind is het gegil van de dood, de geur bij de slager is die van de overal aanwezige dood, de huid van een geliefde voelt ineens koud aan, en de smaak van het eten is die van de dood. Behavioristen beschouwen anxiety als een aangeleerde reactie, een logisch gevolg van angstaanjagende momenten; een reflex die voortdurend opgeroepen wordt door alles dat met de traumatische gebeurtenissen te maken had, de omgeving, de geur, het geluid, de smaak, het gevoel, alles. Om te voorkomen dat deze staat van bewustzijn, die anxiety, iemand totaal verlamt, moet het slachtoffer er iets mee doen. De een doet het door volledig in zichzelf weg te kruipen, door onzichtbaar te worden. Het is vaak de weg van de zelfvernietiging die eindigt in een diepe depressie, of erger. Zoals bekend schept de dagelijkse terreur van een bezetting een sfeer van onwerkelijkheid, het gevoel de controle op het eigen leven te hebben verloren, en nergens veilig te zijn. En dat is ook precies het doel van terrorisme, ook staatsterrorisme, het vernietigen van het veiligheidsgevoel op plaatsen die de mens het meest vertrouwd zijn. Het Amerikaanse Leger Handboek definieert terrorisme als ‘het bewust geplande gebruik van geweld of dreiging van geweld om doelen te bereiken die politiek, religieus, of ideologisch van aard zijn.’ Zo ervaren de Palestijnen de Israëlische bezetting ook, ze zien de dagelijkse terreur van de onderdrukking als een voortgaande poging om de Westbank en de Gaza Strook etnisch te zuiveren. Ze zouden het liefst willen vluchten. Maar waarheen? ‘Waar moeten wij vluchtelingen van het Balata Vluchtelingenkamp heen vluchten?’ vroeg een van de Palestijnen me tijdens het bezoek. Opgesloten in hun getto’s trotseren sommigen de angst door de wapens op te nemen tegen de alomtegenwoordige vijand, een mogelijkheid die overigens niet in strijd is met het internationaal recht zolang er tegen de bezettingsmacht zelf wordt gevochten. Balata was tijdens beide Palestijnse volksopstanden de eerste gemeenschap op de Westbank om zich met geweld te verzetten tegen de Israëlische strijdkrachten. Weer een ander bindt de strijd aan door een beroep te doen op het internationaal recht, zoals Shaher Badawi, die stelt dat ‘Israël allereerst het recht op terugkeer zal moeten erkennen als een onvervreemdbaar recht van de Palestijnse vluchtelingen. Dat is de eerste stap. Wanneer dit is bereikt, kan ik beginnen met de details, dat zou dan geen probleem meer zijn.’ Hij laat een zelf gedrukt boekje zien over de Nakba, getekend door 13-jarige scholieren. Wat meteen opvalt is dat het verlangen om terug te keren zichtbaar wordt gemaakt. ‘Ziet u, de sleutel komt op veel tekeningen voor, de oude sleutel is het symbool voor onze terugkeer, het is als het ware een heilig recht. Wij zullen ooit terugkeren naar het huis van onze familie, naar onze grond en ons land. Dat is geen politieke emotie, maar een intens menselijk verlangen, het zit diep in ons hart. Wij allen in het kamp dromen ervan om terug te keren naar de grond en de zee. Het land is ons eigendom, we zijn verdreven, we mochten niet terugkeren en we verloren alles, ons hele bestaan. Probeert u voor te stellen. De joden kwamen hierheen om ons land te koloniseren. Het is een normaal menselijk gevoel dat we na zestig jaar terugwillen.’ Ik vraag waar de joden dan heen moeten die hier nu geboren en getogen zijn? Fayez Arafat: ‘Als de omstandigheden normaal zijn dan is er absoluut geen enkel probleem om samen te leven met de joden, zoals de Ottomaanse tijd eeuwenlang heeft aangetoond. Dat is geen vraagstuk voor ons. Het gaat niet om de joden, maar om de kolonisatie, die moet stoppen.’ Shaher Badawi: ‘Het maakt mij persoonlijk ook niet uit wie in de regering zit, zolang ik maar kan leven op de plaats waaruit we verdreven zijn. Ik vind het niet erg dat er joden in mijn huis wonen, maar ik wil terug naar mijn land en de zee met al hun kleuren en geuren. Ik ga dan wel ergens verderop wonen. Hier heeft iedere inwoner van Balata 10 vierkante meter leefruimte, in Israël is dat soms 1300 vierkante meter. Jaffa en Tel Aviv zijn dichtbevolkte steden, maar daarbuiten is er plaats genoeg. Mijn vader had land in al-‘Abbasiyya, een kilometer of vijftien ten oosten van Jaffa. Nadat op 13 december 1947 de terroristen van de Irgoen, onder leiding van de latere premier Menachem Begin, het stadje hadden aangevallen en negen burgers onder wie een 5 jaar oud kind hadden vermoord, werd het etnisch gezuiverd en voor een groot deel verwoest. Het familiehuis van mijn vader hebben ze gespaard, en de joden hebben er een restaurant van gemaakt. Van mij mogen ze die houden, maar mijn vader bezat ook veel grond, waar nu koeien grazen. Dáár kunnen we dus wonen, ware het niet dat de grond officieel tot joods bezit is verklaard. Het echte probleem is niet waar een jood al dan niet woont, maar dat wij door een racistische wet er niet mogen wonen en ze op die manier ons land hebben gestolen. Het is net als met de Apartheids Muur op de Westbank. Die heeft niets te maken met veiligheid, want anders zouden de Israëlische militairen aan hun kant van de muur blijven. Maar dat doen ze niet, ze zijn op dit moment met veel geweld Kamp 1 hier vlakbij binnengedrongen. Waarom zitten ze daar? Ze hebben hun zogeheten ‘Veiligheidsmuur’ toch al? Wat ze willen is ons leven tot zo’n grote hel maken dat we “vrijwillig” vertrekken. Het is opnieuw etnisch zuiveren en de internationale gemeenschap kijkt toe. De zionisten dulden geen christenen of islamieten in hun beloofde land, ze willen alleen maar joden. Het probleem ligt diep verankerd in het karakter van de staat. In het Westen heeft men de mond vol van gelijkheid, democratie, mensenrechten, men is er tegen het antisemitisme en racisme, maar ondertussen steunt men een staat die gebaseerd is op racisme en op grond daarvan ons tot vluchtelingen heeft gemaakt. Het probleem is niet de joden, de kern van het probleem is het zionistisch racisme die het expansionisme van “de joodse staat” blijft voeden. Er is op dit moment geen sprake van twee staten, de Israëli’s beheersen alles, de lucht, het water, het land op de Westbank en ook in Gaza, dat belegerd wordt. Van de Westbank hebben ze getto’s gemaakt, waarin en waartussen wij ons niet vrij kunnen bewegen. Van de 47 procent die de Verenigde Naties ons gaf is nog geen 10 procent over en zelfs over dat stukje moeten we onderhandelen van Israël, gesteund door het Westen. Ik bedoel, waar hebben de Europeanen het over? Kennen ze het internationaal recht? Dan weten ze toch dat we niet hoeven te onderhandelen over onvervreemdbare rechten? De Westbank en de Gaza Strook zijn al van ons volgens het internationaal recht en VN-resoluties, en volgens datzelfde internationaal recht bezitten mogen wij terugkeren naar de plaats waaruit we verdreven zijn. Daar hoeven we niet over te onderhandelen, net zomin als u hoeft te onderhandelen met de politie om uw gestolen spullen terug te krijgen.’

1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9